Konuşma Sinyalini Anlamak: İşitme Cihazı Fittinginde LTASS ve Gerçek Konuşma Doğrulaması

Konuşma Sinyalinin Önemi

İşitme cihazı fitting sürecinde asıl hedef, konuşmanın işitilebilir ve anlaşılır hale gelmesidir.

• Konuşma sinyali yalnızca seslerin duyulmasını değil, aynı zamanda uygun şiddette, düşük distorsiyonla ve doğal kaliteyle algılanmasını gerektirir.

• Yeni kullanıcılar için konuşma sinyalinin ne kadarının işitilemediğini göstermek, cihaz kullanımına dair motivasyonu artırabilir.

• Deneyimli kullanıcılar için yeni cihazın neden farklı duyulduğunu açıklamak, adaptasyon sürecini kolaylaştırır.

Aile üyelerine de konuşma sinyalinin sınırları gösterilerek, “duyuyor ama anlamıyor” şikayetleri anlaşılır hale getirilebilir.

LTASS (Long-Term Average Speech Spectrum) Nedir?

Konuşma sinyali genellikle statik değerlerle (ortalama seviye, ortalama frekans şekli vb.) tanımlanır.

• LTASS, uzun süreli ortalama konuşma spektrumunu temsil eder.

• Konuşma sinyalinin frekanslara göre ortalama dağılımını gösterir.

• İşitme eşiği ile karşılaştırıldığında, hastanın hangi konuşma bölümlerini işitebildiğini ortaya koyar.

Konuşma Seviyeleri (yaklaşık SPL değerleri):

• Yumuşak konuşma: 50–53 dB SPL

• Konuşma (günlük): 58–62 dB SPL

• Yükseltilmiş ses: 64–66 dB SPL

• Bağırma: 82–86 dB SPL

👉 Bu değerler odyometrik skala ile karşılaştırıldığında, yumuşak konuşma yaklaşık 35 dB HL ve ortalama konuşma 45 dB HL olarak görülür.

Probe-Microphone Doğrulama ve Speech Mapping

Speech mapping, işitme cihazı fittinginde konuşma sinyalinin doğrulanması için kullanılan klinik bir yöntemdir.

• Erken dönem sistemlerde saf tonlar veya filtrelenmiş gürültü kullanılıyordu. Ancak bunlar gerçek konuşma sinyalini tam yansıtmazdı.

• Günümüzde ISTS (International Speech Test Signal) gibi çok dilli, farklı konuşmacılardan alınmış gerçek konuşma sinyalleri kullanılmaktadır.

• Bu sayede işitme cihazının gerçek konuşma sinyallerini nasıl ilettiği daha doğru biçimde ölçülür.

Klinik Katkıları

Konuşma sinyalinin anlaşılması ve LTASS verilerinin kullanılması:

• İşitme cihazı fittinginde gerçekçi beklentiler oluşturur.

• Konuşma anlaşılırlığını artırmaya yönelik ayarlara rehberlik eder.

• Hastanın ve yakınlarının cihaz faydasını daha net görmesini sağlar.

İşitme cihazı fitting sürecinde konuşma sinyali, odyogram kadar kritik bir parametredir. LTASS ve probe-microphone doğrulama yöntemleri sayesinde, işitme cihazları gerçek yaşam koşullarında konuşmayı en doğal ve anlaşılır şekilde iletecek biçimde ayarlanabilir.