İşitme Eşikleri ve Residual Dinamik Aralık: İşitme Cihazı Seçiminin Temeli

Saf Ses Odyogramının Önemi

Prefitting değerlendirmesinde “bread and butter” yani temel yapı taşı saf ses odyogramıdır. Tıpkı farklı kültürlerde değişse de herkesin sevdiği taze ekmek gibi, odyogram da dünya çapında evrensel olarak kullanılan bir testtir.

• Amaç: İşitme kaybının tipini ve derecesini belirlemek.

• Uygulama: Kulaklıklar aracılığıyla, kalibre edilmiş bir odyometre ile yapılır.

Bu test, hem tanı koymada hem de işitme cihazı seçiminde kritik veriler sağlar.

Residual Dinamik Aralık Nedir?

İşitme cihazı fitting sürecinde saf ses eşiği, hastanın residual dinamik aralığını belirlemede kullanılır.

• Residual dinamik aralık: Hastanın işitme cihazıyla fayda görebileceği işitsel alan.

• Bu aralık, işitme eşiği (threshold of audibility) ile rahatsızlık eşiği (LDL) arasındaki mesafeyi kapsar.

• Her bireyde farklıdır ve cihaz kazancının kişiye özel ayarlanmasında temel rol oynar.

Kazanç (Gain) ve Uygulama

Kazanç, işitme cihazına giren sesin çıkış seviyesindeki artışı ifade eder.

• Genel kural: Odyogramdaki işitme kaybının yaklaşık %50–60’ı kadar kazanç uygulanır.

• Örnek: 2000 Hz’de 60 dB HL eşiği olan bir hastaya, yaklaşık 30–35 dB kazanç gerekir.

Neden Tam Kazanç Verilmez?

• Hastayı 0 dB HL düzeyine geri getirmek çoğu durumda rahatsızlık yaratır.

• Gerçek yaşamda 0 dB HL yerine, 15–20 dB HL eşikleri daha işlevseldir.

• Fazladan kazanç vermek “empty gain” (boş kazanç) olup hastaya fayda sağlamaz.

Zorluk: Dengeyi Sağlamak

Odyologlar için en büyük zorluk, yeterli işitilebilirlik sağlarken aynı zamanda konforu korumaktır.

• Az kazanç: Yumuşak konuşmalar işitilemez.

• Fazla kazanç: Hastada rahatsızlık ve cihaz reddi oluşur.

Bu dengeyi sağlamak için, bilimsel olarak geliştirilmiş preskriptif formüller (örn. NAL, DSL) kullanılır.

İşitme eşikleri, yalnızca tanı koymak için değil, aynı zamanda işitme cihazı fitting sürecinde kazancın belirlenmesi için de kritik bir parametredir.

Residual dinamik aralık, her hastaya özel olarak hesaplanmalı ve kazanç bu sınırlar içinde dengelenmelidir. Böylece hem işitilebilirlik hem de konfor sağlanır.